23 Ağu 2017

Kerem ile Aslı Hikayesindeki Olağanüstülükler ve Edebi Motifler Nelerdir?

Kerem ile Aslı Hikayesindeki Olağanüstülükler ve Edebi Motifler Nelerdir?

İNCELEME: @edebiyatfatihinet TAKİP ET

Kerem ile Aslı hikâyesi Türk Halk Edebiyatı ürünleri arasında en çok bilinen ve sevilenlerden biridir.

Öncelikle Motif kelimesi nedir ona bakalım: "Edebi eserlerde motif,   “hikâye etmenin en küçük unsuru” (Artun, 2006:138) şeklinde tarif edilmiştir.“Nakışta, resimde, mimarideki motif kavramı ile halk nesrindeki motif kavramı arasında epeyce farklılıklar vardır. Halk nesrinde motif olabilmesi için, olağanüstülüğün olması gerekmektedir. Bu olağanüstülük, kahramanda, olayda, zamanda, mekânda, kısacası nesirdeki her türlü olayda karşımıza çıkabilir” (Alptekin, 2005: 289). Bu açıklama bize motifin en önemli özelliğini vermesi bakımından önemlidir. Motifin olması için olağanüstülük gerekmektedir. Halk hikâyesi masal kaynaklıysa motif unsuru bakımından zengin, değilse motif bakımından zayıf kalmaktadır." (Bu paragraftaki bilgiler, Mehmet Emin Bars, Kerem ile Aslı Hikayesinde Olağanüstülük Motifleri" başlıklı makalesinden alınmıştır.)

HİKAYEDEKİ EDEBİ MOTİFLER:
  • Elma motifi
  • Rüya Motifi
  • Kırklar  motifi (Kırklar: kırk kişilik evliya topluluğu)  
  • Aşk dolusu içme motifi 
  • Dağın yol vermesi motifi
  • Suyun Geçit Vermesi
  • Hızır (Derviş)  Motifi 
  • Sihirli elbise motifi
  • www.edebiyatfatihi.net ÖZGÜN İÇERİK

HİKAYEDEKİ OLAĞANÜSTÜLÜKLER

(Pertev Naili Boratav'ın Hikayet-i Kerem Han hikayesine göre hazırlanmıştır.)
www.edebiyatfatihi.net hazırladı
Şah ile Keşiş'in dervişin verdiği elma ile çocuk sahibi olmaları
Kerem'in rüyasında içtiği dolu ile aşık olması
Keşiş'in sihirbaz kardeşi Manük'ün büyü ile Keşiş'in evini  kaybetmesi
Kerem'in keramet gösterip tabuttaki adamın öldüğünü önceden bilmesi
Kerem'in beddua etmesiyle dağların birbirine kavuşup kendisini dövenleri perişan etmesi
Hızır'ın yetişip Kerem'e yol göstermesi
Murat suyunun keramet kuvvetiyle durdurulması
Aslı'nın düğün gecesi giydiği elbisenin sihirli olması
Kerem'in aşkından yanıp kül olması

Elma Motifinin Kullanıldığı Halk Hikayeleri Hangileridir?

Elma Motifinin Kullanıldığı Halk Hikayeleri Hangileridir?

Elma yiyerek hamile kalma ve çocuk sahibi olma  motifine "Kerem ile Aslı, Tahir ile Zühre, Arzu ile Kamber, Hurşit ile Mahmihri, Şah İsmail, Latif Şah, Melikşah ile Güllühan, Varaka ile Gülşah" gibi halk hikâyelerinde rastlanmaktadır. 




Elma Motifinin Kullanıldığı Halk Hikayeleri ve Masallardan Örnekler

Elma Motifinin Kullanıldığı Halk Hikayeleri ve Masallardan Örnekler
Bu yazımızda sizlere halk hikayelerinde ve masallarında sıkça işlenen "elma" motifi hakkında bilgi vereceğiz. Yazıda kullandığımız kaynaklar yazı altında gösterilmiştir.

Elma Motifinin Kullanıldığı Halk Hikayeleri ve Masallardan Örnekler
Elma motifi Türk halk hikayelerinde ve masallarda sıkça kullanılan bir motiftir. 
Kerem ile Aslı hikayesinde Kerem ile Aslı'nın doğumu bir dervişin verdiği elma motifiyle gerçekleşmiştir. Yani elma bu hikayede doğurganlık unsuru olarak karşımıza çıkmaktadır.

ELMA MOTİFİNİN KULLANILDIĞI DİĞER HALK HİKAYELERİNE ve MASALLARA  ÖRNEKLER

"Elma birçok halk hikâyesinde veludiyet unsuru olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu motifi farklı bir biçimde Kitab-ı Mukaddes’te görmek mümkündür. Havva, şeytana uyarak elmayı yer. “Gelibolulu Ahmet Bican’ın “Dürr-i Meknûn” adlı eserinde Kab-ül Ahbar’dan kaydettiği bir rivayette, elma, bir keşfin ve şiirin delili olarak görülür” (Elçin, 2000: 21). Osmanlılarca fethedilecek bir ülke ve ülkü olarak elma tasavvur edilmiştir. Elma bazı inanışlarda gençlik, hayat ve verimlilik sembolü olarak kabul edilmiştir. Tevrat’ta geçen aşk elmaları bu hususta eski bir kaynak olarak görülmektedir. “Alevî-Bektaşî geleneğinde ise Düldül’ün babasız doğduğu, onu doğuran katırın Hz. Fatma’ya cennetten gelen elmanın kabuklarını yiyerek hamile kaldığına inanılır.

Elma yiyerek hamile kalma ve çocuk sahibi motifine "Tahir ile Zühre, Arzu ile Kamber, Hurşit ile Mahmihri, Şah İsmail, Latif Şah,  Melikşah ile Güllühan, Varaka ile Gülşah gibi halk hikâyelerinde de Kerem ile Aslı’ya benzer şekilde tesadüf edilmektedir” (Duymaz, 2001: 147)
Kahramanların doğumundan önce elmayı veren derviş bazı nasihatlerde de bulunmaktadır.

MASALLARDA ELMA MOTİFİ
Anadolu masallarında çocuğu olmayan çiftlere bir dervişin elma vermesi ve bu elmayı yemelerini öğütlemesi bildik bir motiftir. Örneğin Melikşah masalında (Sakaoğlu 2002)  çocuksuz bir padişaha ve hanımına derviş kerametli bir elma verir ve bu elmayı yediklerinde bir oğlan çocuğa sahip olacaklarını söyler.

YAZI YARARLANILAN KAYNAKLAR:

1) Işıl ALTUN, "Türk Halk Kültüründe Elma" başlıklı makale
2) Mehmet Emin BARS, "Kerem ile Aslı Hikayesinde Olağanüstülülük Motifleri" başlıklı makale 

Okulların Açılmasına Az Bir Zaman Kala Okul Capsleri

Mliyonlarca öğrenci için yaz tatilinin bitmesine çok az bir zaman kaldı. Kurban Bayramı'nın hemen ardından açılacak okullar kimileri için bir heyecan, kimileri için nefret kimileri için de  karışık duyguları beraberinde getiriyor.

Sosyal medya mizahşörleri bu yıl da okulların açılmasıyla ilgili birbirinden eğlenceli capsler hazırlıyorlar. Durumu en iyi yanstıan capsleri sizin için derledik...
Okulların Açılmasına Az Bir Zaman Kala Ben








Okulların Açılmasına Kaç Gün Kaldı?

Yeni Dönemde Okullar Ne Zaman Açılacak ?
Millî Eğitim Bakanlığınca, gelecek eğitim öğretim yılının çalışma takvimini hazırlandı.

 Buna göre, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki eğitim ve öğretim kurumlarında 2017-2018 eğitim öğretim yılı, 18 Eylül 2017 Pazartesi başlayacak, 8 Haziran 2018 Cuma günü sona erecek.


"Aşk sevginin yoğun şeklidir ve her sevgi de aşk olarak nitelendirilemez."

Aşk sevginin yoğun şeklidir ve her sevgi de aşk olarak nitelendirilemez. Şu dünyayı görülmemiş saymaktır., kendi gözünü görmektir aşk." der Mevlana.

Mevlana'nın dediği her sevgi aşk değildir tabii. Sevgi ne zaman aşk olur? Sevgi insanı tamamen kuşatır, sevilenden başka her şeye karşı kör eder ve bu durum adeta damarlarda dolaşan kan gibi, maddi manevi bütün varlığa yayılırsa buna “aşk” denir.

Mevlana”ya göre aşk gerçek varlığa ulaşabilmek için dünyevi her şeyden yani "hakiki" sevgiliden başka her şeyden vazgeçebilmektir. Çünkü ancak maddi varlıklardan geçildiği takdirde gerçek varlığa yani Allah'a ulaşmak mümkün olmaktadır.

edebiyatfatihi.net yazdı




















22 Ağu 2017

Kediler Hikayesi Olay Akışı Maddeler Halinde

Kediler Hikayesi Olay Akışı Maddeler Halinde

Hazırlayan: edebiyatfatihi.net

Kediler, Sami Paşazade'nin Küçük Şeyler adlı kitabındaki hikayelerden biri...
Otuz üç senedir evli olan bir adamın eşinin evde beslediği  otuz kedisinden (yanlış okumadınız evet 30) artık çıldırma noktasına gelmesi ve "Ya ben ya kediler?" sorusuna eşinin kediler cevabını vermesi yani kedilerini eşine tercih etmesi sonucunda adamın bir hışımla  evi terk edip yalnızlığa dayanamayarak  akşam tekrar evine dönmesini anlatıyor. 

Sami Paşazade Kediler Hikayesinin Olay Akışı Maddeler Halinde...
  • Hikaye kahramanının eşine "Ya ben ya kediler" diye sorması
  • Eşinin kedileri tercih etmesi
  • Otuz üç yıllık evli adamın  eşinin kedilerinden büyük rahatsızlık duyması
  • Adamın kedilerinden birine bastonla vururken ayağının  kayıp merdivenlerden yuvarlanması
  • Eşinin adama bağırması, münakaşa etmeleri
  • Adamın evden çıkıp karısını kaymakamlığa şikayet etmesi
  • Adamın eşyalarını alarak evi terk etmesi
  • Yalnız kalan adamın sokakta hüzünlenmesi  ve evini özlemesi
  • Kesin kararından vazgeçerek evine dönmesi ve odasında  ağlaması.
 www.edebiyatfatihi.net